Diş Eti Çekilmesi Tedavisi: Nedenleri ve Kök Örtme Yöntemleri

Diş eti çekilmesi tedavisi, diş etinin aşağı doğru çekilerek kök yüzeyinin açığa çıktığı durumlarda, açılan kökü örtmeyi ve çekilmenin ilerlemesini durdurmayı amaçlar. Tedavi; nedenin ortadan kaldırılması, hassasiyetin giderilmesi ve gerekirse bağ dokusu grefti gibi plastik periodontal cerrahi yöntemlerini kapsar. Hangi yöntemin uygun olduğu, çekilmenin tipine ve dişler arasındaki destek dokunun durumuna göre belirlenir.

Bir bakışta diş eti çekilmesi tedavisi

• Sık görülen şikâyetler: Soğuğa hassasiyet, dişin uzamış görünmesi, kök yüzeyinde renk farkı.
• İlk adım: Nedenin bulunması; fırçalama alışkanlığı ve diş eti iltihabının düzeltilmesi.
• Cerrahi süre: Tek diş veya birkaç diş için genellikle 1–2 saat arası.
• Anestezi: Cerrahi işlemler lokal anestezi altında yapılır; sonrasında birkaç gün hassasiyet olabilir.
• İyileşme: İlk iyileşme genellikle 1–2 hafta; dokuların olgunlaşması birkaç ay sürebilir.

Diş eti çekilmesi nedir?

Diş eti çekilmesi (gingival resesyon), diş eti kenarının mine-sement sınırının altına inmesidir. Böylece normalde diş etiyle kaplı olan kök yüzeyi ağız ortamına açılır. Kök yüzeyi mineyle örtülü olmadığı için soğuk, sıcak ve fırçalamaya daha duyarlıdır. Ayrıca kök çürüğüne ve aşınmaya daha yatkındır.

Çekilme oldukça yaygındır ve yaşla birlikte artar. Uzun süreli gözlem çalışmalarında, iyi ağız bakımı olan bireylerde bile çekilmenin yaşla birlikte sıklaştığı gösterilmiştir [2]. 2017 Dünya Çalıştayı'nda diş eti çekilmesi, mukogingival durumlar başlığı altında yeniden tanımlanmıştır [1].

Diş eti çekilmesinin nedenleri

Çekilme çoğu zaman tek bir nedene değil, birkaç faktörün birleşimine bağlıdır:

• İnce diş eti yapısı (fenotip): İnce ve dar yapışık diş eti, travmaya karşı daha hassastır.
• Sert ve yanlış fırçalama: Sert kıllı fırça ve yatay, kuvvetli hareketler diş etini aşındırabilir.
• Periodontitis: Diş eti hastalığına bağlı kemik kaybı, diş etinin de aşağı inmesine yol açar.
• Diş konumu: Kemik dışına doğru konumlanmış dişler veya ortodontik hareketler riski artırabilir.
• Frenulum çekmesi: Dudağı diş etine bağlayan bandın gerginliği diş eti kenarını çekebilir.
• Diğer etkenler: Sigara, dudak/dil piercingi, diş sıkma ve uyumsuz dolgu veya kron kenarları.

Diş eti iltihabı veya kanama da eşlik ediyorsa, öncelikle diş eti tedavisi ile iltihabın kontrol altına alınması gerekir.

Diş eti çekilmesi nasıl sınıflandırılır?

Doğru sınıflandırma, tedavi seçimini ve beklenen sonucu belirler. Uzun yıllar boyunca Miller sınıflaması kullanılmıştır [3]. Bu sınıflama, çekilmenin diş eti-yanak sınırına ulaşıp ulaşmadığını ve dişler arasındaki doku kaybını değerlendirir.

Günümüzde 2017 sınıflamasıyla birlikte Cairo sınıflaması daha yaygın kullanılmaktadır [1][4]. Bu sistem, dişler arasındaki bağ dokusu ataşmanına göre üç tip tanımlar:

Ayrıca diş eti kalınlığı, yapışık diş eti genişliği ve kök yüzeyinde aşınma (servikal lezyon) olup olmadığı da kaydedilir.

Diş eti çekilmesi tedavisi yöntemleri

Cerrahi olmayan yaklaşımlar

Her çekilme cerrahi gerektirmez. Hafif ve ilerlemeyen çekilmelerde amaç, ilerlemeyi durdurmak ve hassasiyeti azaltmaktır. Bu kapsamda yumuşak fırça ve doğru teknik öğretilir. Hassasiyet giderici (desensitizan) diş macunları, florürlü vernikler veya açık dentin tübüllerini kapatan ajanlar kullanılabilir [9]. Kök yüzeyinde çukurlaşma varsa, bazı durumlarda diş renginde dolgu ile yüzey düzeltilebilir.

Bağ dokusu grefti (subepitelyal bağ dokusu grefti)

Bu yöntemde genellikle damaktan küçük bir bağ dokusu parçası alınır. Bu doku, çekilme bölgesinde diş etinin altına yerleştirilir. Böylece hem kök örtülür hem de diş eti kalınlaşır. Teknik ilk olarak 1985 yılında tanımlanmıştır [5]. Sistematik derlemelerde, koronale kaydırılan flep ile birlikte kullanılan bağ dokusu greftinin kök örtülmesinde güvenilir sonuçlar verdiği bildirilmiştir [8].

Koronale kaydırılan flep

Koronale kaydırılan flepte, çekilmenin çevresindeki diş eti hazırlanıp yukarı (taç yönüne) kaydırılır ve kök yüzeyini örtecek şekilde dikilir. Diş eti yeterince kalınsa tek başına uygulanabilir. Birden fazla komşu dişte çekilme varsa, birçok dişi tek seansta tedavi eden modifiye teknikler geliştirilmiştir [6][7].

Damaktan alınan diş eti grefti ve diğer seçenekler

Yapışık diş eti çok darsa, öncelik kökü örtmek değil, diş eti bandını genişletmek olabilir. Bu amaçla damaktan alınan, yüzey epiteliyle birlikte bir diş eti grefti kullanılabilir. Bazı vakalarda damaktan doku almak yerine kollajen matrisler gibi doku alternatifleri değerlendirilebilir. Frenulum gerginliği varsa frenektomi planlanabilir.

Diş eti çekilmesi tedavisi kimler için uygundur?

Diş eti çekilmesi tedavisi şu durumlarda önerilir:

• Görünür bölgede estetik kaygı yaratan çekilmeler
• Diş hassasiyeti yaşayan ve günlük hayatı etkilenen hastalar
• İlerlediği izlenen veya ince diş eti nedeniyle risk taşıyan çekilmeler
• Ortodontik tedavi veya kron/lamina öncesi diş etinin güçlendirilmesi gereken bölgeler

Aktif periodontitis, kontrolsüz diyabet ve yoğun sigara kullanımı tedavinin ertelenmesini veya değiştirilmesini gerektirebilir. Bu durumlarda önce genel ve periodontal sağlık düzenlenir. RT3 tipi çekilmelerde ise tam kök örtülmesi beklenmez; hedef ilerlemeyi durdurmak ve hassasiyeti azaltmaktır.

Diş eti çekilmesi tedavisi: adım adım süreç

1. Muayene ve ölçüm: Çekilmenin derinliği, genişliği, diş eti kalınlığı ve dişler arası ataşman ölçülür.
2. Nedenin belirlenmesi: Fırçalama alışkanlığı, diş konumu, frenulum ve iltihap değerlendirilir.
3. Hazırlık: Gerekirse diş taşı temizliği yapılır ve doğru fırçalama tekniği öğretilir.
4. Tedavi planı: Cerrahi olmayan bakım, greft veya flep seçenekleri, beklenen sonuçlarla birlikte anlatılır.
5. Cerrahi işlem: Lokal anestezi altında uygulanır; bölge ince dikişlerle kapatılır.
6. Kontroller: Dikişler genellikle 1–2 hafta içinde alınır; ardından düzenli takip yapılır.

Cerrahi işlemler periodontoloji alanında çalışan Dr. Dt. Mehmet Fuat Bozaba tarafından planlanır. Kesin tanı ve tedavi planı, muayene sonrası hekim tarafından belirlenir.

Bilimsel arka plan

Kök örtme işlemleri, periodontolojide en çok araştırılan konular arasındadır. Amerikan Periodontoloji Akademisi'nin çalıştay raporunda, farklı yöntemlerin kök örtme sonuçları sistematik olarak değerlendirilmiştir [8]. Bu değerlendirmede bağ dokusu greftli tekniklerin, özellikle uzun vadede diş eti kalınlığını artırmada avantajlı olduğu bildirilmiştir. Dişler arası ataşmanın sonucu öngörmedeki önemi de çalışmalarla gösterilmiştir [4]. Konunun temel ilkeleri periodontoloji ders kitaplarında ayrıntılı olarak ele alınır [10].

Riskler, olası yan etkiler ve bakım

• İlk günlerde şişlik, hafif morarma ve hassasiyet olabilir; damaktan doku alındıysa damakta da hassasiyet hissedilebilir.
• Seyrek de olsa kanama, enfeksiyon veya greftin kısmen tutmaması görülebilir.
• Kök örtülmesinin miktarı kişiden kişiye değişir; tam örtülme her vakada mümkün değildir.
• Diş eti renginde veya dokusunda hafif farklılıklar kalabilir.

İyileşme döneminde ameliyat bölgesi birkaç hafta fırçalanmaz; hekimin önerdiği gargara kullanılır. Yumuşak ve ılık besinler tercih edilir. Uzun vadede yumuşak kıllı fırça, nazik teknik ve düzenli kontroller çekilmenin tekrarlamasını önlemeye yardımcı olur. Ortodontik tedavi planlanıyorsa, ince diş eti olan bölgeler önceden değerlendirilmelidir; ayrıntılar için ortodonti ve şeffaf plak sayfamıza bakabilirsiniz.

Bahçelievler ve çevresinden ulaşım

Kliniğimiz Bahçelievler'de, Ferit Selimpaşa Caddesi üzerinde, Basın Sitesi Migros'un karşısındadır. M3 metro hattının İlkyuva durağı yaklaşık 600 metre uzaklıktadır. Bakırköy'den Marmaray, İncirli'den Metrobüs ile gelip M3'e aktarma yapabilirsiniz. Şirinevler, Yenibosna, Güngören ve Haznedar'dan da kolayca ulaşabilirsiniz.

Sık sorulan sorular

Diş eti çekilmesi kendiliğinden düzelir mi?

Hayır, çekilen diş eti kendiliğinden eski yerine dönmez. Ancak neden ortadan kaldırılırsa ilerlemesi çoğu zaman durdurulabilir. Kökün yeniden örtülmesi için cerrahi yöntemler gerekir.

Diş eti çekilmesi tedavisi ağrılı mıdır?

Cerrahi işlemler lokal anestezi altında yapılır, bu nedenle işlem sırasında ağrı beklenmez. Sonrasında birkaç gün hassasiyet ve şişlik olabilir. Hekimin önerdiği ağrı kesiciler bu dönemi rahatlatır.

Bağ dokusu grefti için doku nereden alınır?

Doku genellikle damaktan, azı dişlerinin iç tarafından alınır. Alınan bölge birkaç hafta içinde iyileşir. Bazı vakalarda damaktan doku almak yerine doku alternatifleri değerlendirilebilir.

Sert fırçalama diş eti çekilmesine neden olur mu?

Sert kıllı fırça ve kuvvetli yatay hareketler, özellikle ince diş etinde çekilmeye katkıda bulunabilir. Yumuşak fırça ve nazik, dairesel veya yukarıdan aşağı hareketler önerilir. Doğru teknik muayenede size gösterilir.

Tedaviden sonra çekilme tekrar eder mi?

Neden ortadan kaldırılmazsa çekilme tekrarlayabilir. Bağ dokusu grefti ile diş etinin kalınlaşması uzun vadede koruyucu bir etki sağlayabilir. Düzenli kontroller ve doğru ağız bakımı sonucun korunmasında önemlidir.

Kaynakça

1. Cortellini P, Bissada NF. Mucogingival conditions in the natural dentition: narrative review, case definitions, and diagnostic considerations. J Periodontol. 2018;89(Suppl 1):S204–S213.
2. Löe H, Anerud A, Boysen H. The natural history of periodontal disease in man: prevalence, severity, and extent of gingival recession. J Periodontol. 1992;63:489–495.
3. Miller PD Jr. A classification of marginal tissue recession. Int J Periodontics Restorative Dent. 1985;5(2):8–13.
4. Cairo F, Nieri M, Cincinelli S, Mervelt J, Pagliaro U. The interproximal clinical attachment level to classify gingival recessions and predict root coverage outcomes: an explorative and reliability study. J Clin Periodontol. 2011;38(7):661–666.
5. Langer B, Langer L. Subepithelial connective tissue graft technique for root coverage. J Periodontol. 1985;56(12):715–720.
6. Zucchelli G, De Sanctis M. Treatment of multiple recession-type defects in patients with esthetic demands. J Periodontol. 2000;71(9):1506–1514.
7. Cairo F, Pagliaro U, Nieri M. Treatment of gingival recession with coronally advanced flap procedures: a systematic review. J Clin Periodontol. 2008;35(8 Suppl):136–162.
8. Chambrone L, Tatakis DN. Periodontal soft tissue root coverage procedures: a systematic review from the AAP Regeneration Workshop. J Periodontol. 2015;86(2 Suppl):S8–S51.
9. West NX, Lussi A, Seong J, Hellwig E. Dentin hypersensitivity: pain mechanisms and aetiology of exposed cervical dentin. Clin Oral Investig. 2013;17(Suppl 1):S9–S19.
10. Newman MG, Takei HH, Klokkevold PR, Carranza FA (eds). Newman and Carranza's Clinical Periodontology, 13th ed. Philadelphia: Elsevier; 2019.

Randevu ve iletişim

Diş eti çekilmesi, hassasiyet veya dişlerinizin uzamış görünmesi gibi şikâyetleriniz varsa periodontal muayene için bize ulaşabilirsiniz.

• Adres: Bahçelievler Merkez Mah. Ferit Selimpaşa Cd. No:44A, 34180 Bahçelievler / İstanbul (Basın Sitesi, Migros karşısı)
• Telefon: +90 544 289 66 33
• WhatsApp: +90 544 289 66 33
• Çalışma saatleri: Pazartesi–Cumartesi 10:00–21:00, Pazar kapalı

Yol tarifi ve diğer iletişim bilgileri için iletişim sayfamızı ziyaret edebilirsiniz.

Bu içerik Yayla Dental Akademi hekimlerince incelenmiştir. Son güncelleme: Ekim 2026

Bu içerik Yayla Dental Akademi hekimlerince incelenmiştir.